پارگی تاندون دوسر آرنج چیست

راهنمای پارگی تاندون دوسر آرنج


⬤ راهنمای تخصصی آسیب‌های تاندونی
مؤلف و ناظر علمی: دکتر یوسف فلاح
به‌روزرسانی: شهریور ۱۴۰۵
زمان مطالعه: ۱۴ دقیقه

پارگی تاندون دوسر آرنج؛ علائم، زمان طلایی جراحی و بازتوانی

پارگی تاندون دوسر آرنج یکی از آسیب‌های حاد مفصلی است که به دنبال کنده شدن اتصال تاندون دیستال از استخوان ساعد رخ می‌دهد. این عارضه قدرت بازو را به شدت مختل می‌کند؛ بنابراین مراجعه سریع به فوق تخصص جراحی آرنج در تهران کلیدی‌ترین عامل جهت بازگرداندن عملکرد طبیعی دست به شمار می‌رود.

⚡ پاسخ سریع و خلاصه نکات کلیدی
  • مکانیسم آسیب: انقباض برون‌گرای شدید بازو حین بلند کردن بار سنگین، همراه با احساس صدای پاره شدن طناب.
  • مهم‌ترین علامت: دفرمیتی پاپ‌آی معکوس (بالا رفتن عضله) و عدم لمس طناب تاندون در چین جلوی دست.
  • زمان طلایی درمان: انجام جراحی ظرف ۲ الی ۳ هفته اول جهت اتصال مستقیم با تکنیک اندوباتن.
آناتومی و محل پارگی تاندون دوسر آرنج
شکل ۱: ساختار آناتومیک و محل اتصال تاندون دیستال عضله بایسپس به استخوان رادیوس

مکانیسم ایجاد پارگی تاندون دوسر آرنج

شایع‌ترین دلیل وقوع این آسیب، انقباض برون‌گرای ناگهانی (Eccentric Contraction) است؛ زمانی که عضله در حال انقباض ماکزیمم بوده اما نیروی سنگین خارجی دست را به سمت اکستنشن و صاف شدن می‌کشد (مانند حرکت ددلیفت بدنسازی یا گرفتن ناگهانی اجسام سنگین).

وقوع پارگی تاندون دوسر آرنج در آقایان فعال بین ۳۰ تا ۵۰ سال شایع‌تر است. مصرف استروئیدهای آنابولیک و استعمال دخانیات نیز فیبرهای تاندون را مستعد آسیب می‌سازند.

«شنیدن صدای تق» در جلوی مفصل
اکثر بیماران در لحظه آسیب، صدای پاره شدن طناب (Pop Sound) را در جلوی مفصل همراه با تیر کشیدن و خالی شدن توان دست گزارش می‌دهند.

علائم بالینی و نشانه پاپ‌آی معکوس

تشخیص به موقع بر اساس معاینات فیزیکی دقیق جراح ارتوپد انجام می‌پذیرد:

🩺 نشانه‌های تشخیصی در معاینه بالینی
نشانه‌های زیر در معاینه بیمار تاییدکننده کندگی تاندون هستند:
  • خون‌مردگی و تورم گسترده در گودی قدامی مفصل و بخش بالایی ساعد.
  • عقب‌نشینی توده عضلانی بازو به سمت شانه (علامت پاپ‌آی معکوس).
  • ضعف بارز در چرخاندن ساعد به سمت خارج (سوپیناسیون).
  • منفی شدن تست هوک به علت خالی بودن فضای آناتومیک تاندون.

تست هوک در تشخیص پارگی تاندون دوسر آرنج

تست هوک (Hook Test) اختصاصی‌ترین تست فیزیکی است. جراح انگشت اشاره خود را در وضعیت خمیده ۹۰ درجه زیر تاندون قلاب می‌کند؛ در صورت پارگی کامل، هیچ ساختار محکمی لمس نشده و فضای زیر پوست خالی خواهد بود.

معاینه و تست بالینی پارگی تاندون دوسر آرنج
شکل ۲: ارزیابی فیزیکی دامنه حرکتی و قدرت چرخش ساعد در کلینیک ارتوپدی

اهمیت زمان طلایی در جراحی ترمیم

تاندون کنده شده به مرور زمان به علت کشش عضلانی جمع شده و دچار فیبروز می‌شود:

شاخص ارزیابی جراحی در زمان طلایی (هفته ۱ تا ۳) جراحی در فاز مزمن (پس از ۴ هفته)
تکنیک جراحی ترمیم مستقیم با دکمه کورتیکال اندوباتن (Endobutton) نیاز به گرافت بازسازی پیوندی (آلوگرافت آشیل یا همسترینگ)
وضعیت عضله انعطاف‌پذیر با طول فیزیولوژیک طبیعی کوتاه‌شدگی عضله، آتروفی و چسبندگی شدید بافتی
میزان برش جراحی کم‌تهاجمی از طریق یک برش کوچک قدامی برش‌های وسیع‌تر قدامی و پروگزیمال جهت آزادسازی
درصد بازیابی قدرت بیش از ۹۵٪ بازگشت قدرت طبیعی دست ۷۰ الی ۸۰٪ بازیابی نسبی قدرت عملکردی

عوارض تأخیر در درمان پارگی تاندون دوسر آرنج

در صورت عدم اقدام جراحی برای پارگی تاندون دوسر آرنج، بیمار حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد از گشتاور چرخشی ساعد (سوپیناسیون) و ۳۰ درصد از توان خم کردن دست را به صورت همیشگی از دست خواهد داد.

ویدیو تشریحی انیمیشن جراحی فیکساسیون تاندون با تکنیک نوین اندوباتن
مراحل جاگذاری و اتصال مکانیکی تاندون بایسپس به استخوان رادیوس ساعد

مراحل بازتوانی و فیزیوتراپی پس از عمل

دستیابی به استحکام کامل پیوند تاندون نیازمند سپری شدن فازهای بازتوانی زیر است:

هفته ۰ تا ۲: محافظت اولیه
قرارگیری دست در آتل محافظ و شروع حرکات فعال انگشتان برای پیشگیری از تورم.
هفته ۳ تا ۶: شروع حرکات غیرفعال
استفاده از بریس متحرک زاویه‌دار و تمرینات غیرفعال خم و راست شدن مفصل با فیزیوتراپیست.
هفته ۶ تا ۱۲: حرکات فعال و تقویت عضلات
کنار گذاشتن بریس، بازیابی دامنه حرکتی کامل و آغاز تمرینات ایزومتریک بدون وزنه سنگین.
ماه ۴ تا ۶: بازگشت به ورزش و فعالیت سنگین
تکمیل اتصال بیولوژیک تاندون به استخوان و آزادی کامل برای تمرینات بدنسازی و وزنه.

پرسش‌های متداول بیماران

زمان طلایی جراحی پارگی تاندون دوسر آرنج چقدر است؟

زمان طلایی انجام جراحی طی ۲ الی ۳ هفته نخست پس از آسیب است؛ پس از این مدت تاندون جمع شده و ساختار بافت دچار چسبندگی و فیبروز می‌گردد.

اگر تاندون دوسر در مفصل آرنج جراحی نشود چه عارضه‌ای رخ می‌دهد؟

بدون ترمیم، بیمار حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد از قدرت چرخش ساعد به سمت خارج (سوپیناسیون) و حدود ۳۰ درصد از قدرت خم کردن دست را به‌طور دائم از دست می‌دهد.

چه مدت پس از عمل می‌توان به تمرینات ورزشی و بدنسازی بازگشت؟

فعالیت‌های سبک روزمره پس از ۶ هفته مجاز است؛ اما ورزش‌های قدرتی و وزنه‌برداری نیازمند گذشت ۴ تا ۶ ماه زمان برای جوش خوردن استخوانی خواهد بود.

مشکوک به پارگی تاندون دوسر در دست هستید؟

معاینه در روزهای اول، امکان ترمیم تاندون با تکنیک کم‌تهاجمی را مهیا می‌کند.

📅 نوبت‌دهی معاینه تاندون آرنج
یف
دکتر یوسف فلاح
فوق‌تخصص جراحی دست، آرنج و شانه
عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران
ترمیم پیشرفته پارگی‌های تاندونی و آسیب‌های ورزشی اندام فوقانی

تمام اصول مطرح‌شده در این راهنما بر پایه آخرین گایدلاین‌های بالینی و استانداردهای بین‌المللی ارتوپدی تدوین گردیده است.

سلب مسئولیت پزشکی: اطلاعات این مقاله صرفاً جنبه آگاهی‌بخشی دارد. هرگونه درد حاد، تورم یا تغییر شکل ناگهانی در بازو مستلزم ویزیت فوری توسط پزشک فوق‌تخصص است.
برای امتیاز دادن به این پست کلیک کنید!
[Total: 0 Average: 0]

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *